Odszkodowanie za śmierć osoby bliskiej

Do śmiertelnego wypadku może dojść w różnych okolicznościach, np. wskutek wypadku komunikacyjnego, wypadku przy pracy czy innego nieszczęśliwego zdarzenia. Bez względu na to, jaka jest jego przyczyna, przedwczesna śmierć poszkodowanego zawsze łączy się z osobistą tragedią dla najbliższych członków rodziny zmarłego. W takich okolicznościach mogą one domagać się od sprawcy wypadku stosownej rekompensaty za doznaną krzywdę oraz pogorszenie sytuacji materialnej.

 

Czy warto ubiegać się odszkodowania za śmierć osoby bliskiej?

 

Warto. Jakkolwiek żadne pieniądze nie są w stanie przywrócić życia ukochanej osobie, to jednak mogą one pomóc odnaleźć się rodzinie w nowej rzeczywistości. Świadczenia finansowe przysługujące z powodu śmierci osoby bliskiej mają na celu:

  • zwrot kosztów leczenia i pogrzebu,
  • stałe dostarczanie środków utrzymania o charakterze alimentacyjnym, do jakich zobowiązana była osoba zmarła,
  • naprawienie szkody wywołanej znacznym pogorszeniem aktualnej i przyszłej sytuacji materialnej osób bliskich,
  • rekompensatę bólu, cierpienia i poczucia osamotnienia;

 

Jakie roszczenia przysługują w przypadku śmierci poszkodowanego?

 

  1. Zwrot kosztów leczenia i pogrzebu

Jeżeli wskutek uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia nastąpiła śmierć poszkodowanego, zobowiązany do naprawienia szkody powinien zwrócić koszty leczenia i pogrzebu temu, kto je poniósł, niezależnie od tego czy jest spadkobiercą poszkodowanego. Granice tego obowiązku wyznaczają zwyczaje przyjęte w danym środowisku. Należy przez to rozumieć zwykle ponoszone wśród określonego kręgu podmiotów koszty związane z pochowaniem zmarłego (nabycie trumny, przewóz zwłok, koszty samej ceremonii pogrzebowej, kwiaty i wieńce, stypa, a później także wystawienie nagrobka). Ustalając zwyczaje panujące w danym środowisku należy kierować się kryteriami obiektywnymi, oczywiście odniesionymi do pewnego kręgu podmiotów. Nie można utożsamiać określenia „zwyczaje przyjęte w danym środowisku” z kosztami poniesionymi przez konkretną osobę w konkretnym przypadku. Co istotne, zgodnie z uchwałą pojętą przez Sąd Najwyższy, zasiłek pogrzebowy nie podlega uwzględnieniu przy ustalaniu niniejszego odszkodowania.

 

  1. Renta

Osoba, względem której ciążył na zmarłym ustawowy obowiązek alimentacyjny, może żądać od zobowiązanego do naprawienia szkody renty obliczonej stosownie do potrzeb poszkodowanego oraz do możliwości zarobkowych i majątkowych zmarłego przez czas prawdopodobnego trwania obowiązku alimentacyjnego. Takiej samej renty mogą żądać inne osoby bliskie, którym zmarły dobrowolnie i stale dostarczał środków utrzymania, jeżeli z okoliczności wynika, że wymagają tego zasady współżycia społecznego. Zasądzenie przedmiotowej renty nie jest zależne od tego, czy obowiązek alimentacyjny zmarłego był stwierdzony prawomocnym wyrokiem, ani od tego, czy zmarły obowiązek ten wypełniał. W procesie odszkodowawczym sąd powinien poczynić ustalenia, czy w świetle przepisów Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego roszczenia alimentacyjne byłyby zasadne i przez jaki okres.

 

  1. Jednorazowe odszkodowanie

Najbliżsi członkowie rodziny zmarłego mogą domagać się stosownego odszkodowania, jeżeli wskutek jego śmierci nastąpiło znaczne pogorszenie ich sytuacji życiowej. Przy ocenie znacznego pogorszenia sytuacji życiowej najbliższych członków rodziny zmarłego należy brać pod uwagę ogół czynników mających wpływ na ukształtowanie sytuacji życiowej tych osób. Ocena „znacznego pogorszenia” zależna jest od rozmiarów ujemnych następstw natury majątkowej wywołanych przez śmierć osoby najbliższej, zarówno już istniejących, jak i dających się na podstawie zasad doświadczenia życiowego przewidzieć w przyszłości.

 

  1. Zadośćuczynienie za śmierć osoby bliskiej

Najbliżsi członkowie rodziny zmarłego mogą także domagać się odpowiedniej sumy tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę. Zadośćuczynienie to ma na celu kompensatę doznanej krzywdy i ma pomóc im dostosować się do nowej rzeczywistości przez najbliższych członków rodziny zmarłego. Ma także na celu złagodzenie cierpienia wywołanego utratą osoby bliskiej. Okoliczności wpływające na wysokość tego świadczenia, to między innymi: dramatyzm doznań osób bliskich zmarłego, poczucie osamotnienia, cierpienia moralne i wstrząs psychiczny wywołany śmiercią osoby najbliższej, charakter i rodzaj zaburzeń w prawidłowym funkcjonowaniu pozostałych członków rodziny, stopień w jakim pozostali członkowie będą umieli odnaleźć się w nowej rzeczywistości i na ile zdolni są zaakceptować obecny stan rzeczy. Na rozmiar krzywdy mają także wpływ rodzaj i intensywność więzi łączącej pokrzywdzonego ze zmarłym, rola w rodzinie pełniona przez osobę zmarłą, a także wiek zmarłego. Jednocześnie wysokość zadośćuczynienia musi być rozważana indywidualnie i przedstawiać dla poszkodowanego odczuwalną wartość ekonomiczną, adekwatną do warunków gospodarki rynkowej, przy czym należy kierować się kryteriami zobiektywizowanymi, nie zaś poprzestawać na subiektywnych odczuciach pokrzywdzonego.

 

W jakim terminie można domagać się odszkodowania?

 

Odszkodowania i zadośćuczynienia za śmierć bliskiej osoby można dochodzić nawet do 20 lat od daty jej śmierci.

 

Masz pytania? Zapraszamy do kontaktu.

 


Nota prawna

Informacje zamieszczone na niniejszej stronie internetowej mają jedynie charakter informacyjny i nie stanowią porady prawnej w jakiejkolwiek sprawie. W związku z tym, Kancelaria nie ponosi odpowiedzialności z tytułu powstania jakichkolwiek szkód, wynikających lub będących w związku z jakąkolwiek treścią zamieszczoną na niniejszej stronie internetowej. W każdym przypadku, osoby zainteresowane uzyskaniem informacji związanych z treściami zawartymi na stronie internetowej powinny zasięgnąć porady Kancelarii. Treści zawarte na niniejszej stronie internetowej są aktualne na dzień ich zamieszczenia, a Kancelaria nie może zagwarantować ich aktualności czy przydatności w każdym stanie faktycznym i w każdym czasie.

 

Odszkodowania za wypadek komunikacyjny – skorzystaj ze swoich praw

Każdy z nas, będąc uczestnikiem ruchu drogowego, praktycznie codziennie narażony jest na udział w wypadku komunikacyjnym, a co gorsza, na stanie się jego ofiarą wskutek naruszenia zasad bezpieczeństwa przez innych uczestników. Oczywiście najlepiej nie mieć do czynienia z taką sytuacją, jednak jeśli staniemy się poszkodowanymi, warto pamiętać o przysługujących roszczeniach mających na celu zrekompensować doznaną krzywdę oraz szkodę.

 

Jakie roszczenia przysługują poszkodowanemu?

 

W razie uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia naprawienie szkody obejmuje wszelkie wynikłe z tego powodu koszty. W rachubę wchodzą koszty leczenia w szerokim tego słowa znaczeniu, tj. pobyt w szpitalu, konsultacje lekarskie, dodatkowa pomoc pielęgniarska, wydatki na lekarstwa, koszty związane z transportem poszkodowanego po wypadku do domu, do szpitala, na zabieg, koszty odpowiedniego odżywiania się, wydatki związane z opieką i pielęgnacją po wyjściu ze szpitala itp. Na żądanie poszkodowanego zobowiązany do naprawienia szkody powinien wyłożyć z góry sumę potrzebną na koszty leczenia, a jeżeli poszkodowany stał się inwalidą, także sumę potrzebną na koszty przygotowania do innego zawodu. W ramach tych roszczeń mieszczą się także koszty opieki nad osobą poszkodowaną, jeżeli opieka osoby trzeciej stała się niezbędna z uwagi na uszkodzenie ciała lub rozstrój zdrowia. Ponadto, jeżeli poszkodowany utracił całkowicie lub częściowo zdolność do pracy zarobkowej albo jeżeli zwiększyły się jego potrzeby lub zmniejszyły widoki powodzenia na przyszłość, może on żądać od zobowiązanego do naprawienia szkody odpowiedniej renty. Celem tych roszczeń jest więc restytucja stanu istniejącego przed wypadkiem, a jeśli jego przywrócenie nie jest możliwe, zastąpienie stanu dawnego stanem, w którym poszkodowanemu zostaną zapewnione warunki życiowe zbliżone do tych, jakie miał przed wyrządzeniem mu uszczerbku.

 

Niezależnie od powyższego, poszkodowany w wypadku komunikacyjnym może domagać się odpowiedniej sumy tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę. Określenie „sumy odpowiedniej” zadośćuczynienia powinno być dokonane przy uwzględnieniu wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, a zwłaszcza rodzaju i rozmiaru doznanych obrażeń, czasokresu i uciążliwości procesu leczenia, długotrwałości i nasilenia dolegliwości bólowych, konieczności korzystania z opieki i wsparcia innych osób oraz jej zakresu, trwałych następstw tych obrażeń w sferze fizycznej i psychicznej oraz ograniczeń, jakie wywołują w dotychczasowym życiu, w tym potrzeby stałej rehabilitacji, zażywania środków farmakologicznych, zmiany charakteru zatrudnienia, trybu życia, przyzwyczajeń, czy też sposobu spędzania wolnego czasu, wieku poszkodowanego, poczucia nieprzydatności społecznej, bezradności życiowej oraz innych czynników podobnej natury. Wysokość zadośćuczynienia odpowiadająca doznanej krzywdzie powinna być odczuwalna dla poszkodowanego i przynosić mu równowagę emocjonalną, naruszoną przez doznane cierpienia psychiczne i fizyczne. Należy nadto podkreślić, że zadośćuczynienie ma mieć przede wszystkim charakter kompensacyjny, wobec czego jego wysokość nie może stanowić zapłaty symbolicznej, lecz musi przedstawiać ekonomicznie odczuwalną wartość. Zadośćuczynienie powinno mieć charakter całościowy i obejmować swoim zakresem zarówno cierpienia fizyczne i psychiczne już doznane, jak i te które mogą dopiero powstać w przyszłości.

 

Istotne jest to, że z powyższymi roszczeniami może wystąpić nie tylko poszkodowany kierowca, ale każda poszkodowana wypadkiem osoba, a więc również pasażerowie, czy inni uczestnicy ruchu, tacy jak rowerzyści oraz piesi.

 

Drugą kategorię roszczeń z tytułu wypadków komunikacyjnych, obok odszkodowania za szkody na osobie, stanowią roszczenia o naprawienie szkody na mieniu. Odszkodowanie z tzw. OC sprawcy najczęściej kojarzy się z naprawą uszkodzonego samochodu, jednak może ono obejmować  również zwrot kosztów za pojazd zastępczy, holowanie samochodu czy zwrot wydatków za postój pojazdu na parkingu płatnym. Jeżeli wskutek wypadku uszkodzeniu uległy inne przedmioty, takie jak telefon komórkowy, zegarek czy odzież, także i szkoda w tym zakresie powinna zostać naprawiona. Z mocy ustawy zakład ubezpieczeń nie odpowiada jednak m.in. za szkody polegające na utracie gotówki, biżuterii, papierów wartościowych, wszelkiego rodzaju dokumentów oraz zbiorów filatelistycznych, numizmatycznych i podobnych, co nie stoi na przeszkodzie domagania się odszkodowania od sprawcy wypadku czy kolizji. Należy jednak pamiętać, że zgodnie z ogólną regułą zawartą w art. 6 k.c., ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne, a więc to na poszkodowanym ciąży obowiązek wykazania, że dana szkoda faktycznie miała miejsce.

 

Naprawienie szkody, oprócz strat, które poszkodowany poniósł (damnum emergens), obejmuje również korzyści, które mógłby osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono (lucrum cessans). Utracone korzyści obejmują tę część majątku poszkodowanego, o którą się jego aktywa nie powiększyły lub pasywa nie zmniejszyły, a skutek ten nastąpiłby, gdyby nie owe zdarzenie sprawcze, za które odpowiedzialność została przypisana oznaczonemu podmiotowi. Od szkody w postaci lucrum cessans należy odróżnić pojęcie szkody ewentualnej, przez którą rozumie się „utratę szansy uzyskania pewnej korzyści majątkowej”. Różnica wyraża się w tym, że w wypadku utraconych korzyści hipoteza utraty korzyści graniczy z pewnością, a w wypadku szkody ewentualnej prawdopodobieństwo utraty korzyści jest zdecydowanie mniejsze. Przyjmuje się, że szkoda ewentualna nie podlega naprawieniu.

 

Zobowiązanym do naprawienia szkody jest przede wszystkim sprawca szkody, jednak wygodniejszym i bardziej pewnym rozwiązaniem jest pociągnięcie do odpowiedzialności ubezpieczyciela, u którego sprawca posiadał wykupione ubezpieczenie OC. Takie rozwiązanie gwarantuje wypłacalność ustalonego odszkodowania, zwłaszcza w przypadku większych szkód komunikacyjnych, których nie byłby w stanie pokryć zobowiązany kierowca. Ma to również znaczenie, gdy sprawcą wypadku była osoba bliska, od której poszkodowany nie chce dochodzić roszczeń.

 

Mimo, że zakres odpowiedzialności zakładów ubezpieczeniowych za szkody komunikacyjne spowodowane przez posiadaczy lub kierujących pojazdami mechanicznymi jest uregulowany stosownymi przepisami, ubezpieczyciele często uchylają się od wypłaty świadczeń odszkodowawczych lub bezpodstawnie je zaniżają. W związku z tym, przy dochodzeniu roszczeń z tytułu wypadków i kolizji, i to zarówno w postępowaniu sądowym, ale też przedsądowym, warto skorzystać z pomocy adwokata lub kancelarii adwokackiej, zwłaszcza, że po stronie ubezpieczycieli w sporach sądowych występują zawsze profesjonalne podmioty świadczące na ich rzecz obsługę prawną. Skorzystanie z pomocy adwokata zalecane jest począwszy od zgłoszenia szkody, bowiem od prawidłowego sformułowania żądań zależy dalszy przebieg postępowania likwidacyjnego, a popełnienie błędów już na tym etapie może skutkować negatywnymi i nieodwracalnymi konsekwencjami.

 

Nasza Kancelaria świadczy kompleksowe usługi w zakresie dochodzenia odszkodowań, na które składają się:

  • pomoc w przygotowaniu niezbędnych dokumentów dla ubezpieczyciela,
  • zgłoszenie szkody zakładowi ubezpieczeń wraz ze sformułowaniem roszczeń w imieniu poszkodowanego,
  • prowadzenie korespondencji z ubezpieczycielem dotyczącej wypadku,
  • reprezentacja poszkodowanego w ewentualnym postępowaniu sądowym;

 

W dalszych wpisach na blogu tematyka wypadków komunikacyjnych będzie kontynuowana i rozwijana.

 


Nota prawna

Informacje zamieszczone na niniejszej stronie internetowej mają jedynie charakter informacyjny i nie stanowią porady prawnej w jakiejkolwiek sprawie. W związku z tym, Kancelaria nie ponosi odpowiedzialności z tytułu powstania jakichkolwiek szkód, wynikających lub będących w związku z jakąkolwiek treścią zamieszczoną na niniejszej stronie internetowej. W każdym przypadku, osoby zainteresowane uzyskaniem informacji związanych z treściami zawartymi na stronie internetowej powinny zasięgnąć porady Kancelarii. Treści zawarte na niniejszej stronie internetowej są aktualne na dzień ich zamieszczenia, a Kancelaria nie może zagwarantować ich aktualności czy przydatności w każdym stanie faktycznym i w każdym czasie.